Üsküp'te (Skopje) kanal tedavisi

Kanal tedavisi nedir, ne işe yarar?

Kanal tedavisi (tıbbi adıyla endodontik tedavi), dişin içindeki iltihaplanmış ya da enfekte olmuş sinir dokusunun alınması işlemidir. Halk arasında “sinir alma” ya da “sinir öldürme” denir; birçok kişi de kısaca “kanal yaptırmak” der. Kuzey Makedonya’da, Üsküp’te (Skopje) diş kanal tedavisi yaptırmayı düşünüyorsanız, bilmeniz gerekenleri bu sayfada bulabilirsiniz.

“Sinir” dediğimiz şey aslında pulpadır: dişin iç kısmında yer alan, sinirleri ve kan damarlarını barındıran yumuşak doku. Pulpa alındıktan sonra kanallar temizlenir, dezenfekte edilir, doldurulup kapatılır; ardından dişe bir dolgu ya da kaplama (kron) yapılır. Gelişimini tamamlamış bir diş, kökünü çevreleyen dokulardan beslendiği için pulpa olmadan da işlevini sürdürebilir.

• Dişi çektirmek yerine doğal dişinizi koruyabilirsiniz.
• Ağrının ve enfeksiyonun kaynağı ortadan kaldırılır; amaç, enfeksiyonun çevredeki kemiğe yayılmasını önlemektir.
• Kalıcı bir dolgu ya da kaplama yapıldıktan sonra o dişle yeniden çiğneyebilirsiniz.

Kanal tedavisine ihtiyacınız var mı?

Derin çürük, çatlak diş, darbe, sızdıran eski bir dolgu, aynı dişe tekrar tekrar yapılan işlemler ya da diş eti hastalığı, diş sinirinin iltihaplanmasına veya enfekte olmasına yol açabilir. Olası belirtiler şunlardır:

• Isırırken ya da çiğnerken şiddetli ağrı.
• Sıcağa ya da soğuğa karşı, uyaran ortadan kalktıktan sonra da devam eden hassasiyet.
• Diş etinde sivilceye benzeyen, irinli bir kabarcık (fistül) ya da diş eti, yüz veya çenede şişlik.
• Dişin renginin koyulaşması.
• Çeneye ya da yüze yayılan ağrı.

Teşhis yalnızca belirtilere bakılarak konmaz; muayene, testler ve röntgen gerekir. Bazen neredeyse hiç ağrı yapmayan bir enfeksiyon ancak röntgende fark edilir.

Şiddetli bir ağrınız varsa muayeneye kadar neler yapabileceğinizi Diş ağrısına ne iyi gelir? başlıklı yazımızda bulabilirsiniz. Aynı gün randevu alıp alamayacağınızı da sorabilirsiniz.

Diş ne zaman kurtarılamaz?

Büyük ölçüde harap olmuş, diş eti hizasının altından kırılmış, kökünde dikey kırık olan ya da kökünün çevresinde yeterli kemik kalmamış bir diş genellikle kurtarılamaz. Bu durumda diş çekimi ve boşluğun diş köprüsü, protez ya da implantla kapatılması değerlendirilir.

Çok eğri ya da daralmış kanalların tedavisi daha uzun sürer; bazen hastanın bir endodontiste, yani kanal tedavisi alanında ileri eğitim almış bir diş hekimine yönlendirilmesi gerekir.

Tedaviden önce bilmemiz gerekenler

Kullandığınız ilaçları bize söyleyin. Hamileyseniz, kalp hastalığınız ya da şeker hastalığınız (diyabet) varsa, uzun süredir kortizon (kortikosteroid) ya da bifosfonat, denosumab gibi kemiği etkileyen ilaçlar kullanıyorsanız veya sigara içiyorsanız bunu da belirtin. Bu bilgiler, tedavinizi güvenle planlamamıza yardımcı olur.

Kanal tedavisi nasıl yapılır? Adım adım süreç

1. Muayene ve röntgen. Dişe bazı testler yapılır; kökleri ve enfeksiyonu görebilmek için röntgen çekilir.
2. Lokal anestezi. Tedavi boyunca uyanık olursunuz; baskı hissetmeniz normaldir.
3. Sinirin alınması. Dişte açılan küçük bir girişten iltihaplı ya da enfekte doku çıkarılır. Apse varsa irin boşaltılır.
4. Temizlik ve dezenfeksiyon. Kanallar temizlenir, antibakteriyel solüsyonlarla yıkanır ve şekillendirilir.
5. İlaç ve geçici dolgu. Bir seans daha gerekiyorsa kanallara ilaç konur ve diş geçici dolguyla kapatılır.
6. Kanalların doldurulması. Kanallar güta-perka (kauçuğa benzer bir malzeme) ve kanal dolgu patıyla (kanalı sızdırmaz biçimde kapatan bir macun) doldurulur.
7. Kalıcı dolgu ya da kaplama. Genellikle ayrı bir seansta yapılır; gerekirse önce bir pivo (kök kanalına yerleştirilen destek) konur.

Seans sayısı ve toplam süre

Azı dişlerinin (arka dişlerin) kanal sayısı daha fazladır, bu yüzden tedavileri genellikle daha uzun sürer. Kalıcı dolguyu ya da kaplamayı ertelemeyin: geçici dolgu sızdırabilir ya da kırılabilir; kaplamanın gecikmesi de tedavinin başarısız olmasının bilinen nedenlerinden biridir.

Anestezi ve ağrı: tedavi sırasında ne hissedersiniz?

Kanal tedavisi lokal anesteziyle yapılır ve çoğu kişi bu deneyimi dolgu yaptırmaya benzetir. Çok iltihaplı bir diş bazen daha zor uyuşur. Anesteziye rağmen ağrı hissederseniz bize söyleyin; genellikle ek anestezi yapılabilir.

Anestezinin etkisi yaklaşık 2–4 saat sürer. Uyuşma geçene kadar bir şey yemeyin.

Diş hekimi korkunuz varsa bunu randevu alırken belirtin; ilk muayenede sizi nelerin beklediğini de okuyabilirsiniz.

Kanal tedavisi sonrası iyileşme ve bakım

Çoğu kişi aynı gün işine dönebilir. Kanal tedavisi sonrası hafif ağrı sık görülür; genellikle birkaç gün ile bir hafta içinde geçer, bazen iki haftaya kadar sürebilir.

• Birkaç gün yumuşak yiyecekler tüketin ve kalıcı dolgu ya da kaplama yapılana kadar o dişle sert şeyler ısırmayın.
• Ağrı için kullanma talimatına uygun olarak parasetamol ya da ibuprofen alabilirsiniz; doktorunuz size farklı bir şey önerdiyse ona uyun.
• Yemeklerden sonra dişlerinizi fırçalayın ve her gün diş aralarınızı temizleyin.
• Sigara içmeyin; sigara iyileşmeyi yavaşlatabilir.
• Antibiyotiği yalnızca size reçete edildiyse ve talimata uygun şekilde kullanın.
• Kalıcı dolgu ya da kaplama randevunuzu ve kontrollerinizi aksatmayın.

Ağrı şiddetliyse, zonkluyorsa, giderek artıyorsa ya da bir haftadan uzun sürüyorsa, şişlik oluşursa veya geçici dolgu düşerse bizi arayın. Çalışma saatlerimiz dışında kamu sağlık kuruluşlarındaki nöbetçi diş hekimliği hizmetine başvurun.

Riskler, sınırlamalar ve alternatifler

• Ağrı ya da şişlik: tedaviden sonra ya da seanslar arasında görülebilir; bazen ek bir randevu gerekir.
• Yeniden enfeksiyon: aylar, hatta yıllar sonra ortaya çıkabilir; örneğin gözden kaçmış bir kanal, geciken kaplama, sızdıran dolgu ya da yeni bir çürük yüzünden. Bu durumda seçenekler kanal tedavisinin yenilenmesi, kök ucu ameliyatı (apikal rezeksiyon) ya da çekimdir.
• Diş kırığı: özellikle kaplama yapılmamış azı dişlerinde risk daha yüksektir. Dikey kök kırığı genellikle dişin çekilmesi gerektiği anlamına gelir.
• Karmaşık kanallarda komplikasyonlar: örneğin perforasyon (kök duvarında delik oluşması) ya da kanal içinde bir aletin kırılması.
• Anesteziye bağlı yan etkiler: morarma ya da geçici karıncalanma gibi. Ciddi reaksiyonlar çok nadirdir.

Peki kanal tedavili diş kaç yıl dayanır? Birçok çalışmayı bir araya getiren bir derlemede, kanal tedavisi yapılmış dişlerin 2 ila 10 yıl sonra ağızda kalma oranı %86 ile %93 arasında bulunmuştur. Bu, her diş için böyle olacağı anlamına gelmez: sonuç dişin durumuna, üzerine yapılan dolgu ya da kaplamaya ve bakıma bağlıdır.

Kanal tedavisinin alternatifleri nelerdir?

Enfekte bir dişi tedavi etmeden bırakmak güvenli bir seçenek değildir: enfeksiyon apseye, şişliğe ve kemik hasarına yol açabilir.

Kanal tedavisi fiyatları neye göre değişir?

• Tedavi edilen diş. Azı dişlerinde ön dişlere göre daha fazla kanal vardır.
• Vakanın karmaşıklığı. Eğri ya da ek kanallar, apse ve seans sayısı.
• İlk tedavi mi, yenileme mi? Kanal tedavisinin yenilenmesinde eski kanal dolgusunun, bazen de pivonun çıkarılması gerekir.
• Röntgen. Teşhis ve kontrol için gereken çekimler.
• Kalıcı dolgu ya da kaplama. Genellikle ayrıca ücretlendirilir ve toplam tutarın önemli bir kısmını oluşturur.

Muayeneden sonra, tedaviye başlamadan önce fiyatı da içeren yazılı bir tedavi planı alırsınız. Daha fazla bilgiyi fiyatlar sayfamızda bulabilirsiniz. Dr. Kiril Milanovski, Kuzey Makedonya’da Sağlık Sigortası Fonu (FZO) kapsamında seçilmiş diş hekiminiz (izbran stomatolog) ise FZO’nun neyi karşıladığını, neyi kendiniz ödeyeceğinizi size açıklarız.

Neden Dr. Milanovski’de kanal tedavisi?

“Save the tooth” (“Dişi kurtar”) muayenehanemizin mottosudur: önceliğimiz doğal dişleri korumaktır. Bir diş gerçekten kurtarılamıyorsa bunu size açıkça söyleriz.

• Muayenehanemizde ilk kanal tedavisi, kanal tedavisinin yenilenmesi ve enfekte (gangrenli) köklerin tedavisi yapılır.
• Zayıflamış bir diş, titanyum pivo ve metal destekli porselen (metal-seramik) kaplamayla onarılabilir.
• Dr. Kiril Milanovski, tedaviden önce her adımı ve tüm seçenekleri size açıklar.
• Muayenehanemiz FZO ile anlaşmalıdır; FZO’da sigortalı olanlar Dr. Kiril Milanovski’yi seçilmiş diş hekimi olarak belirleyebilir.

Kanal tedavisiyle ilgili yaygın yanlış inanışları ve gerçekleri Dişi kurtarmak: kanal tedavisi ne zaman çekimden daha iyidir? başlıklı yazımızda anlatıyoruz.

Kanal tedavisi hakkında sık sorulan sorular

Dişiniz ağrıyorsa ya da kurtarılıp kurtarılamayacağını merak ediyorsanız muayene için randevu alın. Muayeneden sonra seçeneklerinizi öğrenmiş olursunuz.