Лекување на канали (вадење нерв) во Скопје

Што е лекување на канали и што може да постигне

Лекување на канали (ендодонтски третман) е зафат со кој се отстранува воспалениот или инфицираниот нерв од внатрешноста на забот. Во говорот се вика „вадење нерв на заб“, а некои велат и „убивање нерв“ или „чистење канали“.

„Нервот“ е всушност пулпата, мекото јадро на забот со нерви и крвни садови. Откако ќе се отстрани, каналите се чистат, дезинфицираат и затвораат, а забот добива пломба или коронка (навлака). Целосно развиен заб може да функционира и без пулпа, бидејќи го хранат ткивата околу коренот.

• Можете да го задржите својот природен заб наместо да го вадите.
• Се отстранува изворот на болката и инфекцијата, за да не се шири кон коската.
• Со трајна пломба или коронка забот повторно служи за џвакање.

Дали ви е потребно лекување на канали?

Нервот може да се воспали или инфицира поради длабок кариес, пукнат заб, удар, стара пломба што пропушта, повеќе зафати на истиот заб или болест на непцата. Можни знаци се:

• силна болка при гризење или џвакање;
• чувствителност на топло или ладно што трае и откако дразбата ќе престане;
• „гнојно меурче“ (фистула) или оток на непцето, лицето или вилицата;
• потемнет заб;
• болка што се шири кон вилицата или лицето.

Дијагнозата не се поставува само според знаците, туку со преглед, тестови и рендгенска снимка. Понекогаш инфекција што речиси не боли се открива дури на снимката.

Ако ве мачи силна болка, прочитајте што да правите до прегледот или проверете дали има термин истиот ден.

Кога забот не може да се спаси

Заб што е многу разрушен, скршен под непцето, има вертикална фрактура на коренот или нема доволно коска околу коренот, обично не може да се спаси. Тогаш се разгледува вадење на забот и замена со мост, протеза или имплант.

Многу закривени или стеснети канали бараат повеќе време, а понекогаш и упатување кај специјалист.

Што треба да знаеме пред третманот

Кажете ни кои лекови ги земате и дали сте бремени, имате срцево заболување или дијабетес, подолго време земате кортикостероиди или лекови за коски (бисфосфонати, деносумаб) или пушите. Тоа ни помага да го испланираме лекувањето безбедно.

Како изгледа лекувањето на канали, чекор по чекор

1. Преглед и снимка. Забот се тестира и се снима на рендген, за да се видат корените и инфекцијата.
2. Локална анестезија. Будни сте, а чувството на притисок е нормално.
3. Отстранување на нервот. Низ мал отвор на забот се отстранува воспаленото или инфицираното ткиво. Ако има апсцес, гнојот се дренира.
4. Чистење и дезинфекција. Каналите се чистат, плакнат со раствори против бактерии и обликуваат.
5. Лек и привремена пломба. Ако е потребна уште една посета, во каналите се става лек, а забот привремено се затвора.
6. Полнење на каналите. Каналите се полнат со гутаперка (материјал сличен на гума) и паста за затворање.
7. Трајна пломба или коронка. Обично се поставува на посебна посета, по потреба со колче во каналот.

Колку посети и колку време

Кутниците имаат повеќе канали, па лекувањето обично трае подолго. Не одложувајте ја трајната пломба или коронка: привремената може да пропушти или да се скрши, а задоцнетата коронка е позната причина за неуспех.

Анестезија и болка: што ќе чувствувате

Лекувањето се изведува под локална анестезија, а повеќето луѓе велат дека е слично на ставање пломба. Многу воспален заб понекогаш потешко се анестезира. Ако и покрај тоа чувствувате болка, кажете ни: обично може да се даде дополнителна анестезија.

Анестезијата трае околу 2 до 4 часа. Не јадете додека не помине.

Ако се плашите од стоматолог, кажете ни при закажувањето и прочитајте што ве очекува на првата посета.

Опоравок и нега по лекувањето на канали

Повеќето луѓе се враќаат на работа истиот ден. Блага болка после лекување на канал е честа и обично поминува за неколку дена до една недела, понекогаш и до две.

• Неколку дена јадете помека храна и не гризете тврдо со забот до трајната пломба или коронка.
• Против болка земете парацетамол или ибупрофен според упатството, освен ако лекар не ви советувал поинаку.
• Четкајте ги забите по оброците и секој ден чистете меѓу нив.
• Не пушете: тоа може да го забави зараснувањето.
• Антибиотик земајте само ако ви е препишан, и тоа според упатството.
• Дојдете на посетата за трајна пломба или коронка и на контролите.

Јавете ни се ако болката е силна, пулсира, се засилува или трае подолго од недела, ако се појави оток или испадне привремената пломба. Надвор од работното време обратете се до дежурната стоматолошка служба во јавните здравствени установи.

Ризици, ограничувања и алтернативи

• Болка или оток по третманот или меѓу посетите, понекогаш со потреба од дополнителна посета.
• Повторна инфекција, понекогаш по месеци или години, на пример поради пропуштен канал, задоцнета коронка, пломба што пропушта или нов кариес. Тогаш опции се ретретман, хируршки зафат на врвот на коренот (апикотомија) или вадење.
• Фрактура на забот, особено кај кутник без коронка. Вертикалната фрактура на коренот обично значи вадење.
• Компликации во сложени канали, на пример перфорација (отвор низ ѕидот на коренот) или скршен инструмент.
• Несакани ефекти од анестезијата, како модринка или привремено трнење. Сериозните реакции се многу ретки.

Во преглед на повеќе студии, 86–93 % од лекуваните заби биле сѐ уште во устата 2 до 10 години подоцна. Тоа не е ветување за секој заб: исходот зависи од забот, надградбата и негата.

Кои се алтернативите?

Да не се лекува инфициран заб не е безбедна опција: инфекцијата може да доведе до апсцес, оток и оштетување на коската.

Колку чини лекување на канал и од што зависи цената

• Кој заб се лекува. Кутниците имаат повеќе канали од предните заби.
• Колку е сложен случајот. Закривени или дополнителни канали, апсцес, број на посети.
• Прво лекување или ретретман. Ретретманот бара отстранување на старото полнење, понекогаш и на колче.
• Рендгенските снимки за дијагноза и контрола.
• Трајната пломба или коронка, која обично се пресметува одделно и е значаен дел од вкупната сума.

По прегледот, пред да започне лекувањето, добивате писмен план со цената. Повеќе во ценовникот. Ако д-р Кирил Милановски е ваш избран стоматолог преку Фондот за здравствено осигурување (ФЗО), ќе ви кажеме што покрива Фондот, а што се плаќа приватно.

Зошто лекување на канали кај Д-р Милановски

„Save the tooth“ (да се спаси забот) е мотото на ординацијата: на прво место е зачувувањето на природните заби. Кога забот реално не може да се спаси, ќе ви кажеме отворено.

• Се лекуваат канали за прв пат, се прави ретретман (повторно лекување) и се лекуваат инфицирани корени (гангрена на корен).
• Ослабен заб може да се надгради со титаниумско колче и металкерамичка коронка.
• Д-р Кирил Милановски пред третманот ви го објаснува секој чекор и сите опции.
• Ординацијата има договор со ФЗО, па осигурениците можат да го изберат д-р Кирил Милановски за свој избран стоматолог.

Митовите и фактите за вадењето нерв ги објаснуваме во статијата Да се спаси забот.

Чести прашања за лекувањето на канали

Ако ве боли заб или сакате да проверите дали може да се спаси, закажете преглед. По прегледот ќе ги знаете опциите.