Забоболка: што да правите до прегледот кај стоматолог

Забоболката најчесто е знак дека забот, нервот во него или непцето околу него имаат проблем. Апчињата и домашните мерки можат да ја ублажат болката додека чекате на преглед, но причината ја открива и ја лекува стоматолог.

Јака забоболка: што да правите веднаш

Според британската здравствена служба (NHS) и ADA:

1. Земете лек против болка. Ибупрофен или парацетамол, точно според упатството (повеќе подолу).
2. Плакнете со млака солена вода. Растворете половина лажичка сол во чаша млака вода, исплакнете ја устата и исплукнете. Ова не е за деца.
3. Јадете мека храна. На пример јогурт или кајгана. Џвакајте на другата страна и избегнувајте слатки, многу топли и многу ладни јадења и пијалаци.
4. Четкајте нежно. Користете мека четка. Околу болниот заб не користете конец за заби, освен за нежно да извадите заглавена храна.
5. Ако има оток, не чекајте. Побарајте преглед истиот ден.

Може да помогне и гел против болка за непцата, од аптека, ако фармацевтот потврди дека е соодветен за вас.

Што да не правите

• Не ставајте аспирин врз забот или непцето. Може да го оштети непцето.
• Не земајте поголема доза од онаа во упатството. Повеќе апчиња не делуваат подобро, а може да бидат многу опасни (NHS).
• Не земајте антибиотик на своја рака. Најчесто не помага, а има несакани ефекти.
• Не пушете. Пушењето може да ги влоши некои проблеми со забите.

Лек за забоболка: кои апчиња може да земете?

Апчињата за забоболка ја стишуваат болката, но не ја лекуваат причината.

• Ибупрофенот ја намалува болката и воспалението. Не го комбинирајте со слични лекови, како аспирин или напроксен.
• Парацетамолот е можност кога ибупрофенот не е соодветен за вас, на пример во бременост.
• Двата заедно. Возрасните може, ако е потребно, да ги земат во исто време, секој според своето упатство.
• Аспирин не давајте на деца и млади под 16 години.

Според NHS, ибупрофенот можеби не е соодветен ако:

• сте имале алергиска реакција на ибупрофен, аспирин или сличен лек
• имате или сте имале чир на желудникот
• имате астма или алергии
• имате варичела (овчи сипаници)
• имате болест на срцето, црниот дроб или бубрезите
• имате проблем со згрутчувањето на крвта или сте имале мозочен удар
• сте бремени, планирате бременост или доите

Тогаш, како и ако редовно пиете други лекови, на пример за разредување на крвта, прашајте фармацевт кој лек е соодветен за вас.

Болка во заб: зошто ве боли и што може да значи

Забоболка може да предизвикаат (NHS):

• кариес
• апсцес (гнојна инфекција) кај коренот на забот или во непцето
• напукнат или оштетен заб
• лабава или скршена пломба
• инфекција околу умник што делумно никнал
• проблем со апаратче за исправање заби
• болести на непцата
• стегање и шкрипење со забите
• осетливи заби

Видот на болката може да даде насока (Oral Health Foundation).

Ако единствената тегоба е кратка осетливост на ладно, обидете се со паста за осетливи заби, двапати дневно. Ако за две недели нема подобрување, закажете преглед.

Оток од заб: кога е итно

Инфекцијата од заб понекогаш брзо се шири и може да стане опасна.

• тешко дишете, голтате или зборувате
• имате оток околу окото или на вратот
• окото ви е отечено или болно, или одеднаш гледате полошо
• имате голем оток во устата или тешко ја отворате устата
• имате оток со висока температура и силна болка
• по удар во лицето или главата имате тешка повреда, крварење од устата што не престанува, губење свест, повраќање или двојно гледање

Не возете сами: нека ве однесе некој друг или повикајте Брза помош. Понесете список на лековите што ги пиете (NHS).

Без овие знаци, при оток на непцето или лицето, оток што расте или силна болка одете на стоматолог истиот ден (Oral Health Foundation). Отокот може да значи апсцес, а тој не поминува без стоматолошко лекување (NHS).

Кога да одите на стоматолог

Насока според NHS и Oral Health Foundation:

Ако болката престане, проблемот не исчезнал: болката може да доаѓа и да си оди, а пукнатината во забот не зараснува.

Избиен траен заб: времето е важно

Одете на стоматолог што побрзо, дури и ако не го најдете забот (NHS). Додека стигнете:

• Фатете го забот за крунката (белиот дел), не за коренот.
• Ако е валкан, нежно исплакнете го во млеко, физиолошки раствор или плунка.
• Обидете се да го вратите на место и нежно загризете чиста крпа. Ако не оди, чувајте го во млеко или плунка.
• Избиен млечен заб не враќајте го: може да го оштети трајниот заб под него.

Термин истиот ден во Аеродром

Во работното време (од понеделник до петок, 11:00–19:00) се трудиме пациентите со забоболка или скршен заб да ги примиме истиот ден, кога има слободен термин. Јавете се на +389 78 218 457 и опишете ги тегобите. Што да правите со скршен заб, прочитајте на страницата Забоболка и скршен заб: термин истиот ден.

Што се случува на прегледот при забоболка

Стоматологот прво ве прашува каде и од кога ве боли, кои лекови ги пиете, дали имате алергии и дали сте бремени. Потоа го прегледува забот, а најчесто е потребна и рендгенска снимка.

Кога причината ќе се утврди, добивате објаснување и можности. Многу проблеми се решаваат уште на првата посета, на пример со пломба. Ако нервот е неповратно воспален или инфициран, за да се зачува забот обично е потребно вадење нерв (лекување на канали), а потоа често и навлака (коронка).

Другата можност е вадење, но празнината потоа често бара мост, имплант или протеза. „Save the tooth“ (да се спаси забот) е мотото на нашата ординација, но одлуката секогаш е ваша. Повеќе: Да се спаси забот.

Целта на локалната анестезија е да не чувствувате болка за време на третманот. Многу воспалениот заб понекогаш потешко се анестезира. Ако сепак нешто чувствувате, кажете: анестезијата може да се дополни. По третманот забот може да биде осетлив неколку дена.

Како да спречите нова забоболка

Многу причини за забоболка, како кариесот и болестите на непцата, може да се спречат или да се откријат рано, додека уште не болат.

• Четкајте ги забите двапати дневно со паста со флуор.
• Секој ден чистете меѓу забите, со конец за заби или интердентални четкички.
• Намалете ги слатките јадења и пијалаци.
• Одете на редовни контроли и чистење забен камен.
• При контактни спортови носете штитник за заби.
• Ако стегате или шкрипите со забите, прашајте за заштитна шина за ноќе.

Повеќе совети: како правилно да ги четкате забите.

Чести прашања за забоболка

Ако болката може да почека неколку дена, побарајте термин преку формуларот за закажување. Ако ве боли сега или имате оток, подобро е да се јавите телефонски.